ŞƏNBƏ, 2020-08-08, 4:02 PM
UNIVERSAL SITE.
| RSS
ANA SƏHİFƏ KOMPYUTERLƏRİN TARİXİ - FORUM
[ Yeni mesaj · Üzvlər · Forum qaydaları · Axtar · RSS ]
  • Page 1 of 1
  • 1
FORUM » VEBMASTERLƏR ÜÇÜN » KOMPYUTER DÜNYASI » KOMPYUTERLƏRİN TARİXİ (KOMPYUTERLƏRİN TARİXİ HAQQINDA)
KOMPYUTERLƏRİN TARİXİ
Nariman_QahramanliTARİX: BAZAR ERTƏSİ, 2010-08-23, 5:13 PM | Message # 1
BƏRDƏLİ NƏRİMAN.
QRUP: Administrators
MESAJLAR: 860
Azerbaijan
Awards: 0
STATUS: KƏNAR
İlk
dəfə Blez Paskal (Fransa) 1642-ci ildə cəmləyici maşın hazırlamışdır;
1673-cü ildə Vilhelm Leybnis (Almaniya) hesab əməllərini yerinə yetirən
mexaniki arifmometr yaratmışdır; 1830-cu ildə Çarlz Bebic (İngiltərə)
proqramla işləyən hesablama maşını (analitik maşın) yaratmağa cəhd
göstərmişdır. Bebicin ideyaları sonralar universal kompüterlərin
yaradılmasının əsasını qoymuşdur; 1930-cu ildə A.Turinq (İngiltərə) və
E. Post (ABŞ) tərəfindən universal kompüterlərin yaradılmasının nəzəri
əsasları inkişaf etdirilmişdir; Müasir kompüterlərin əsas iş
prinsipləri XX əsrin 40-cı illərində Amerika alimləri Con Fon Neyman,
Q.Qoldsteyn və A.Beris tərəfindən verilmişdir. Həmin prinsiplər 1946-cı
ildə ppABŞ[[-da ENİAK adlı universal kompüterin yaradılması ilə həyata
keçirilmişdir ki, həmin tarix də müasir kompüter texnikasının yaranma
tarixi hesab olunmuşdur. Elə həmin vaxtdan da başlayaraq kompüter
texnikası və texnologiyası yüksək sürətlə inkişaf etməyə başlamışdır və
aşağıdakı mərhələlərdən keçmişdir:


  • I nəsil (1950-1959) - elektron lampalı kompüterlər. Onlardan əsasən riyazi məsələlərin həlli

üçün istifadə olunurdu. Məs: MESM, BESM, Strela, M-3, Minsk-1, M-20 və s.


  • II
    nəsil (1960-1969) - element bazası əsasən yarımkeçiricilərdən ibarət
    olan kompüterlər. Onların funksional imkanları xeyli artmışdır. BESM-4,
    Minsk-22, Ural-14 və s.

  • III
    nəsil (1970-1985) - element bazalı mikroelektronika və inteqral
    sxemlərdən ibarət olan kompüterlər. Bu nəslin əsasını İBM 360/370
    təşkil edirdi. Onun əsasında keçmiş SSRİ-də EC EHM yaradılmışdır. Bu
    nəsil kompüterlərin bir nümayəndəsi də kiçik (mini) maşınlar sinfinə
    daxil olan ABŞ-ın RDR, VAX kompüterləri və onların SSRİ-dəki analoqu
    olan CM-1/2/3/4/1420 və s. maşınları idi.

  • IV nəsil (1981-dən sonraki dövr) böyük və çox böyük inteqral sxem (BİJ, SBİS) texnologiyası ilə

yaradılan
mikro və mini kompüterlər. Bu nəslin ayrıca sinfi fərdi kompüterlərdir
(FK, PC). Onların yaradılması prinsipcə inqilabi mahiyyət kəsb edirdi.
Bunlara nümunə: İBM PC 286, 386, 486, 586 və s.


  • V və
    sonraki nəsil - yeni və ən yeni elektron texnologiyalarına əsaslanan
    indiki və gələcəyin kompüterləri. Bu nəsil kompüterlər çox yüksək
    məhsuldarlığa və etibarlılığa malik olmaqla, keyfiyyətcə yeni
    funksional tələblərə, başqa sözlə biliklər bazaları ilə işləməyə, süni
    intellekt sistemlərinin təşkilinə, istifadəçi ilə nitq və görmə
    vasitəsi ilə ünsiyyəti təmin etməyə, ən yeni proqram vasitələrinin
    yaradılması prosesini sadələşdirməyə və s. imkan verməlidirlər. Yeni
    arxetikturaya və texnologiyaya malik neyrokompüterlər real neyronların
    əsas xassələrini modelləşdirən neyron şəbəkələrinə əsaslanırlar.
    İntellektual imkanları xeyli üstün olan bioloji və optik
    texnologiyaları əsasında bio və optik neyrokompüterlərin yaradılması da
    yaxın gələcəyin reallığıdır. Bunlarla yanaşı olaraq kompüterlərin
    məhsuldarlığı bəzi hallarda və sahələrdə (nüvə energetikası, kosmos,
    hərbi-müdafiə, seysmologiya və s.) tətbiq üçün kifayət etmədiyindən
    super kompüterlərin yaradılmasına ciddi ehtiyac yaranmışdır.

Super
kompüterlər çox baha başa gəldiyindən, onlar üçün xüsusi şərait və
personal tələb olunduğundan dünya üzrə onların sayı çox azdır. Ona
görədə son zamanlar virtual super kompüterlərin yaradılması
istiqamətində bir çox ETİ aparılır. Qeyd etdiyimiz kimi informatikanın
inkişaf tarixi də, onun bir elm sahəsi kimi formalaşması mərhələləri də
yuxarıda təhlil etdiyimiz kompüter texnikasının inkişaf tempinə
uyğundur. Ona görədə 1960-cı illərdən sonrakı dövrlərdə informatika
nəinki bir elm sahəsi kimi formalaşmış, həmdə artıq o, fundamental elm
sahəsinə çevrilərək bir çox yeni elmi istiqamətlərin yaranmasına səbəb
olmuşdur. Misal üçün nəzəri informatika informasiya nəzəriyyəsi,
texniki informatika, iqtisadi, bioloji, sosial, hüquqi, tibbi
informatika və s. Bundan başqa bir çox ölkələrin ali məktəblərində
informatikaya aid olan çoxlu sayda ixtisaslar və fənlər tədris olunmağa
başlanılmışdır. Azərbaycanda da informatika elmi 1960-cı illərdən
inkşaf etməyə başlamışdır. Məhz həmin illərdə ilk dəfə respublika
Elmlər Akademiyası sistemində hesablama mərkəzi və Kibernetika
İnstitutu yaradılmışdır. 1970-ci illərdən başlayaraq keçmiş SSRİ
məkanında olduğu kimi respulikada bütün nazirliklərin, iri
müəssisələrin hesablama mərkəzləri və AİS şöbələri yaradılmışdır.
Respublika üzrə "RAİS-Azərbaycan”-in yaradılması AEA-nın və DPK-in AİS
şöbəsinə həvalə olunmuşdur. Eyni zamanda bütün nazirliklər də sahə
AİS-i yaratmağa başlamışdılar. Ölkənin bir çox ali məktəblərində
ADU-da, ADİU-da, ADNA-da, ATU-da informatika profilli kadrlar
hazırlanmağa başlanılmışdır. Sonrakı illərdə kompüter texnikası
sahəsində baş verən dəyişikliklərə müvafiq olaraq həmin istiqamətdəki
işlər get-gedə müasir formada və məzmunda davam etdirilmişdir.

 
FORUM » VEBMASTERLƏR ÜÇÜN » KOMPYUTER DÜNYASI » KOMPYUTERLƏRİN TARİXİ (KOMPYUTERLƏRİN TARİXİ HAQQINDA)
  • Page 1 of 1
  • 1
Search:

BY QƏHRƏMANLI NƏRİMAN 2020. TEL:(051)969-59-16. E MAİL narimanb24@yahoo.com ...